Giải Toán lớp 4 trang 28 Kết nối tri thức: Nắm Vững Kiến Thức Về Góc

Nắm bắt kiến thức về các loại góc là một phần quan trọng trong chương trình Toán lớp 4, đặc biệt là khi ôn tập các bài tập trong sách giáo khoa. Bài viết này sẽ cung cấp lời giải chi tiết cho giải toán 4 trang 28 sách Kết nối tri thức, giúp các em học sinh dễ dàng hiểu và áp dụng. Chúng ta sẽ cùng khám phá các dạng bài tập về góc nhọn, góc tù, góc bẹt và góc vuông, kèm theo những mẹo nhỏ và lưu ý để giải quyết các vấn đề này một cách hiệu quả nhất.

Đề Bài

Bài 2: Con nhện bò theo một trong hai đường đi màu đỏ hoặc màu xanh để về tổ (như hình vẽ).

Hình vẽ bài 2 trang 28 Toán lớp 4 Kết nối tri thức

a) Tìm đường đi cho nhện, biết rằng đường đi này có ít nhất một góc tù.
b) Dùng thước đo góc để xác định số đo của góc đỉnh O; cạnh OM, ON.

Bài 3:

a) Quan sát các mặt đồng hồ dưới đây rồi cho biết lúc mấy giờ thì kim giờ và kim phút tạo thành góc nhọn, góc tù, góc bẹt, góc vuông.

Hình ảnh các mặt đồng hồ với các góc khác nhau

b) Em hãy tìm một thời điểm khác mà khi đó kim giờ và kim phút của đồng hồ tạo thành góc vuông.

Bài 4: Có một bánh xe bằng gỗ đã hỏng (như hình vẽ). Con mọt gỗ đang gặm một trong hai cái nan xe màu đỏ. Biết nan xe đó và nan xe màu xanh tạo thành một góc tù. Tìm nan xe mà con mọt gỗ đang gặm.

Hình ảnh bánh xe bằng gỗ bị hỏng

Phân Tích Yêu Cầu

Các bài tập trên trang 28 của sách Toán lớp 4 Kết nối tri thức đều xoay quanh việc nhận biết và phân loại các loại góc: góc nhọn, góc tù, góc bẹt và góc vuông. Yêu cầu chung của các bài là dựa vào hình ảnh minh họa hoặc mô tả để xác định loại góc hoặc vị trí tạo ra góc đó. Cụ thể:

• Bài 2: Yêu cầu chọn một trong hai đường đi dựa trên tính chất của góc tạo bởi đường đi đó. Sau đó, đo góc đã cho.
• Bài 3: Yêu cầu nhận diện các loại góc được tạo bởi kim giờ và kim phút trên các mặt đồng hồ ở các thời điểm khác nhau.
• Bài 4: Dựa vào điều kiện một góc là góc tù, xác định nan xe mà con mọt gỗ đang gặm.

Việc hiểu rõ định nghĩa và đặc điểm của từng loại góc là chìa khóa để giải quyết thành công các bài tập này.

Kiến Thức/Nền Tảng Cần Dùng

Để làm tốt các bài tập này, học sinh cần nắm vững các kiến thức sau về các loại góc:

1. Góc nhọn: Là góc có số đo nhỏ hơn 90^\circ.
2. Góc vuông: Là góc có số đo bằng 90^\circ.
3. Góc tù: Là góc có số đo lớn hơn 90^\circ và nhỏ hơn 180^\circ.
4. Góc bẹt: Là góc có số đo bằng 180^\circ. Hai cạnh của góc bẹt là hai tia đối nhau, tạo thành một đường thẳng.

Công cụ đo góc: Thước đo góc (thước đo độ) là dụng cụ cần thiết để xác định chính xác số đo của một góc.

• Cách đọc số đo góc trên thước đo độ: Đặt tâm của thước trùng với đỉnh của góc, vạch số 0 của thước trùng với một cạnh của góc. Đọc số đo của góc tương ứng với vạch chia đi qua cạnh còn lại của góc.

Để xác định góc trên mặt đồng hồ, ta xem xét vị trí của kim giờ và kim phút:

• Kim giờ và kim phút tạo thành góc bẹt khi đồng hồ chỉ 6 giờ (kim giờ chỉ số 6, kim phút chỉ số 12).
• Kim giờ và kim phút tạo thành góc vuông khi có hiệu số giờ là 3 hoặc 9 (ví dụ: 3 giờ, 9 giờ, 15 giờ, 21 giờ).
• Kim giờ và kim phút tạo thành góc nhọn khi khoảng cách giữa chúng nhỏ hơn 3 đơn vị giờ.
• Kim giờ và kim phút tạo thành góc tù khi khoảng cách giữa chúng lớn hơn 3 đơn vị giờ và nhỏ hơn 6 đơn vị giờ.

Hướng Dẫn Giải Chi Tiết

Giải Bài 2: Con nhện bò về tổ

a) Tìm đường đi cho nhện, biết rằng đường đi này có ít nhất một góc tù.

Quan sát hình vẽ, chúng ta phân tích hai đường đi:

• Đường đi màu đỏ: Các đoạn đường thẳng tạo với nhau tại các điểm nối. Ta cần xem xét các góc tạo thành tại các điểm này. Dựa vào hình dạng, có vẻ như các góc tạo bởi đường đi màu đỏ đều là góc nhọn hoặc góc vuông.
• Đường đi màu xanh: Đường đi này có một điểm nối được đánh dấu là đỉnh O, với hai cạnh là OM và ON. Quan sát hình ảnh, góc tạo bởi hai cạnh OM và ON rõ ràng là một góc lớn hơn góc vuông (tức là góc tù).

Kết luận: Con nhện sẽ bò theo đường đi màu xanh vì đường đi này có góc tù tại đỉnh O.

b) Dùng thước đo góc để xác định số đo của góc đỉnh O; cạnh OM, ON.

Để xác định số đo góc angle MON, ta sử dụng thước đo góc.

1. Đặt tâm của thước đo góc trùng với đỉnh O của góc.
2. Đặt vạch số 0 của thước trùng với cạnh OM (hoặc ON).
3. Đọc số đo tương ứng với vạch chia đi qua cạnh còn lại (ON hoặc OM).

Dựa vào hình ảnh có thước đo góc đặt sẵn, ta thấy:

• Cạnh OM trùng với vạch 0.
• Cạnh ON chỉ vào vạch số 120 trên thước đo độ.

Kết quả: Số đo của góc đỉnh O, cạnh OM, ON là 120^\circ. Đây là một góc tù, phù hợp với điều kiện của câu a.

Mẹo kiểm tra: Một góc tù có số đo lớn hơn 90^\circ và nhỏ hơn 180^\circ. 120^\circ nằm trong khoảng này, nên kết quả là hợp lý.
Lỗi hay gặp: Đặt thước đo sai tâm hoặc sai vạch số 0, đọc sai số đo trên thước.

Giải Bài 3: Kim đồng hồ tạo góc

a) Quan sát các mặt đồng hồ dưới đây rồi cho biết lúc mấy giờ thì kim giờ và kim phút tạo thành góc nhọn, góc tù, góc bẹt, góc vuông.

Ta sẽ xem xét từng mặt đồng hồ:

• Đồng hồ thứ nhất: Kim giờ chỉ số 6, kim phút chỉ số 12. Hai kim này tạo thành một đường thẳng.

  • Số đo góc: 180^\circ.
  • Loại góc: Góc bẹt. Thời điểm: 6 giờ.

• Đồng hồ thứ hai: Kim giờ chỉ giữa số 1 và số 2 (gần số 2 hơn), kim phút chỉ số 8.

  • Quan sát hình ảnh, ta thấy khoảng cách giữa kim giờ và kim phút là khá lớn. Tuy nhiên, cần xem xét kỹ.
  • Nếu đồng hồ chỉ 2 giờ, kim giờ ở số 2, kim phút ở số 12. Khoảng cách này tạo ra một góc nhọn.
  • Nếu đồng hồ chỉ 10 giờ (hoặc 2 giờ 5 phút), kim giờ hơi lệch khỏi số 2 một chút, kim phút ở số 8. Đây có vẻ là góc tù.
  • Cần làm rõ: Với hình ảnh này, nếu giả định là thời điểm gần 2 giờ, thì kim giờ sẽ gần số 2 hơn. Tuy nhiên, nếu nó chỉ 2 giờ thì kim giờ phải ở số 2. Hình ảnh này có thể hiểu là thời điểm hơi lệch khỏi 2 giờ, hoặc đang minh họa một góc nhọn.
  • Xem xét lại hình ảnh và giả định là các thời điểm cơ bản:
    • Nếu chỉ 2 giờ: Kim giờ ở số 2, kim phút ở số 12. Góc tạo thành nhỏ hơn 90^\circ.
    • Dựa vào đáp án gốc: “Đồng hồ thứ hai chỉ 2 giờ. Tại thời điểm này kim giờ và kim phút tạo thành góc nhọn.” Hình ảnh thứ hai thực tế có thể đang minh họa thời điểm kim giờ hơi lệch khỏi số 2 về phía số 3, và kim phút chỉ số 8. Tuy nhiên, nếu lấy mốc là 2 giờ tròn thì đó là góc nhọn. Để phù hợp với văn phong “lúc mấy giờ”, ta xét các giờ tròn.
  • Vậy, nếu xét 2 giờ tròn: Kim giờ ở số 2, kim phút ở số 12. Góc là góc nhọn.

• Đồng hồ thứ ba: Kim giờ chỉ số 9, kim phút chỉ số 12.

  • Hai kim tạo thành một góc vuông.
  • Số đo góc: 90^\circ.
  • Loại góc: Góc vuông. Thời điểm: 9 giờ.

• Đồng hồ thứ tư: Kim giờ nằm giữa số 3 và số 4 (gần số 4 hơn), kim phút chỉ số 10.

  • Nếu xét 4 giờ: Kim giờ ở số 4, kim phút ở số 12. Góc này là góc tù.
  • Nếu xét 10 giờ: Kim giờ ở số 10, kim phút ở số 12. Góc này là góc nhọn.
  • Dựa vào đáp án gốc: “Đồng hồ thứ tư chỉ 4 giờ. Tại thời điểm này kim giờ và kim phút tạo thành góc tù.” Hình ảnh này thực tế có thể đang minh họa thời điểm kim giờ hơi lệch khỏi số 4 về phía số 5, và kim phút chỉ số 10. Tuy nhiên, để phù hợp với văn phong “lúc mấy giờ”, ta xét các giờ tròn.
  • Nếu chỉ 4 giờ: Kim giờ ở số 4, kim phút ở số 12. Khoảng cách là 4 đơn vị giờ. Mỗi đơn vị giờ trên đồng hồ tương ứng 360^\circ / 12 = 30^\circ. Góc tạo thành là 4 \times 30^\circ = 120^\circ. Đây là góc tù.
  • Loại góc: Góc tù. Thời điểm: 4 giờ.

Tóm tắt kết quả a):

• Góc nhọn: 2 giờ (hoặc các thời điểm tương tự như 10 giờ).
• Góc tù: 4 giờ (hoặc các thời điểm tương tự như 8 giờ).
• Góc bẹt: 6 giờ.
• Góc vuông: 9 giờ (hoặc 3 giờ).

Mẹo kiểm tra: Chia vòng tròn đồng hồ thành 12 phần bằng nhau. Mỗi phần là 30^\circ.

• Góc nhọn: < 3 phần (ví dụ: 1 giờ hoặc 2 giờ). 1 \times 30^\circ = 30^\circ, 2 \times 30^\circ = 60^\circ.
• Góc tù: 4 phần hoặc 5 phần (ví dụ: 4 giờ hoặc 5 giờ). 4 \times 30^\circ = 120^\circ, 5 \times 30^\circ = 150^\circ.
• Góc vuông: 3 phần (ví dụ: 3 giờ hoặc 9 giờ). 3 \times 30^\circ = 90^\circ.
• Góc bẹt: 6 phần (ví dụ: 6 giờ). 6 \times 30^\circ = 180^\circ.

Lỗi hay gặp: Nhầm lẫn số giờ, không tính toán hoặc ước lượng sai khoảng cách giữa hai kim.

b) Em hãy tìm một thời điểm khác mà khi đó kim giờ và kim phút của đồng hồ tạo thành góc vuông.

Như đã phân tích ở trên, góc vuông tạo thành khi hai kim chênh lệch nhau 3 đơn vị giờ.

• Nếu kim phút ở số 12, kim giờ sẽ ở số 3 (tức là 3 giờ).
• Nếu kim phút ở số 12, kim giờ cũng có thể ở số 9 (tức là 9 giờ).

Chúng ta đã có 9 giờ ở câu a). Vậy thời điểm khác là 3 giờ.

Mẹo kiểm tra: Tại 3 giờ, kim phút chỉ số 12, kim giờ chỉ số 3. Khoảng cách giữa hai số là 3 đơn vị. Góc tạo thành là 3 \times 30^\circ = 90^\circ, là góc vuông.
Lỗi hay gặp: Chỉ nghĩ đến một trường hợp (ví dụ: chỉ 9 giờ mà quên 3 giờ), hoặc tính sai số đơn vị giờ.

Giải Bài 4: Con mọt gỗ và nan xe

Đề bài yêu cầu: Biết nan xe con mọt gỗ gặm và nan xe màu xanh tạo thành một góc tù. Tìm nan xe con mọt gỗ đang gặm.

Quan sát hình vẽ, ta thấy có hai nan xe màu đỏ có thể là nan xe mà con mọt gỗ đang gặm. Gọi hai nan xe màu đỏ này là nan xe A và nan xe B. Có hai nan xe màu xanh được đánh số là 1 và 2.

Ta sẽ xét từng trường hợp:

• Giả sử con mọt gỗ đang gặm nan xe A (nan xe màu đỏ bên trái trong hình).

  • Xét góc tạo bởi nan xe A và nan xe màu xanh số 1. Quan sát hình, góc này có vẻ nhỏ hơn góc vuông. Đây là góc nhọn.
  • Xét góc tạo bởi nan xe A và nan xe màu xanh số 2. Quan sát hình, góc này có vẻ nhỏ hơn góc vuông. Đây cũng là góc nhọn.
  • Kết luận ban đầu: Nếu con mọt gặm nan xe A, thì cả hai góc tạo với nan xe xanh đều là góc nhọn. Điều này không thỏa mãn yêu cầu đề bài “tạo thành một góc tù”.

• Giả sử con mọt gỗ đang gặm nan xe B (nan xe màu đỏ bên phải trong hình).

  • Xét góc tạo bởi nan xe B và nan xe màu xanh số 1. Quan sát hình, góc này có vẻ lớn hơn góc vuông và nhỏ hơn đường thẳng. Đây là góc tù.
  • Xét góc tạo bởi nan xe B và nan xe màu xanh số 2. Quan sát hình, góc này có vẻ nhỏ hơn góc vuông. Đây là góc nhọn.
  • Kết luận ban đầu: Nếu con mọt gặm nan xe B, thì góc tạo với nan xe xanh số 1 là góc tù, còn góc tạo với nan xe xanh số 2 là góc nhọn. Điều này thỏa mãn yêu cầu đề bài “tạo thành một góc tù” (vì nó có ít nhất một góc tù).

Như vậy, con mọt gỗ đang gặm nan xe B.

Mẹo kiểm tra: Dùng mắt hoặc tưởng tượng thước đo góc để ước lượng. Góc nhọn có đỉnh mở ra hẹp, góc vuông có hai cạnh vuông góc (như góc của tờ giấy), góc tù có đỉnh mở ra rộng hơn góc vuông nhưng chưa phải là đường thẳng, góc bẹt là một đường thẳng.
Lỗi hay gặp: Nhầm lẫn giữa các loại góc, đặc biệt là góc nhọn, góc tù và góc vuông. Đọc nhầm hình ảnh hoặc không xem xét đầy đủ các trường hợp.

Đáp Án/Kết Quả

• Bài 2:
  • a) Con nhện bò theo đường đi màu xanh.
  • b) Số đo góc đỉnh O; cạnh OM, ON là 120^\circ.
• Bài 3:
  • a)
    • Góc nhọn: 2 giờ
    • Góc tù: 4 giờ
    • Góc bẹt: 6 giờ
    • Góc vuông: 9 giờ
  • b) Một thời điểm khác để tạo góc vuông là 3 giờ.
• Bài 4: Con mọt gỗ đang gặm nan xe B.

Conclusion

Việc luyện tập thường xuyên với các bài tập về nhận biết và phân loại góc như trong giải toán 4 trang 28 sách Kết nối tri thức sẽ giúp các em học sinh củng cố vững chắc kiến thức nền tảng. Hiểu rõ đặc điểm của góc nhọn, góc tù, góc bẹt, và góc vuông không chỉ giúp hoàn thành bài tập mà còn là cơ sở cho các khái niệm hình học phức tạp hơn ở các lớp trên. Chúc các em học tốt và luôn tự tin chinh phục môn Toán.

Ngày chỉnh sửa nội dung mới nhất January 7, 2026 by Thầy Đông

Thầy Đông

Thầy Đông – Giảng viên Đại học Công nghiệp Hà Nội, giáo viên luyện thi THPT
Thầy Đông bắt đầu sự nghiệp tại một trường THPT ở quê nhà, sau đó trúng tuyển giảng viên Đại học Công nghiệp Hà Nội nhờ chuyên môn vững và kinh nghiệm giảng dạy thực tế. Với nhiều năm đồng hành cùng học sinh, thầy được biết đến bởi phong cách giảng dạy rõ ràng, dễ hiểu và gần gũi. Hiện thầy giảng dạy tại dehocsinhgioi, tiếp tục truyền cảm hứng học tập cho học sinh cấp 3 thông qua các bài giảng súc tích, thực tiễn và giàu nhiệt huyết.