Giải Toán Lớp 6: Phép Nhân, Chia Số Thập Phân (Trang 153 SGK – Vở Bài Tập)

Chào mừng các em đến với bài hướng dẫn Giải Toán Lớp 6 tập trung vào chuyên đề Phép Nhân, Chia Số Thập Phân. Bài viết này sẽ giúp các em nắm vững các quy tắc và phương pháp giải bài tập từ Sách Giáo Khoa và Vở Bài Tập, đảm bảo tính chính xác và dễ hiểu nhất cho việc ôn tập.

Đề Bài

Tìm kết quả của các phép tính sau:
a) 12,45 x 3,2
b) 7,84 : 3,2
c) 4,08 : 1,2
d) 0,48 : 0,12

Phân Tích Yêu Cầu

Bài toán yêu cầu chúng ta thực hiện bốn phép tính số thập phân: hai phép nhân và hai phép chia. Chúng ta cần áp dụng đúng quy tắc của từng loại phép tính để đưa ra kết quả chính xác.

• Phép nhân số thập phân: Nhân như nhân các số tự nhiên, sau đó đếm số chữ số ở phần thập phân của cả hai thừa số để đặt dấu phẩy ở tích sao cho số chữ số thập phân của tích bằng tổng số chữ số thập phân của hai thừa số.
• Phép chia số thập phân:
  • Chia số thập phân cho số tự nhiên: Chia như chia số tự nhiên, đặt dấu phẩy vào thương đúng hàng với dấu phẩy của số bị chia.
  • Chia số thập phân cho số thập phân: Đếm số chữ số ở phần thập phân của số chia, sau đó chuyển dấu phẩy của cả số bị chia và số chia sang phải sao cho số chia trở thành số tự nhiên. Thực hiện phép chia như chia số tự nhiên cho số tự nhiên.

Kiến Thức/Nền Tảng Cần Dùng

Để giải quyết các bài toán này, chúng ta cần nắm vững các quy tắc sau:

1. Quy tắc Nhân Số Thập Phân

Muốn nhân một số thập phân với một số thập phân, ta thực hiện các bước sau:

• Nhân như nhân các số tự nhiên.
• Đếm số chữ số ở phần thập phân của hai số thập phân.
• Phần thập phân của tích sẽ có số chữ số bằng tổng số chữ số ở phần thập phân của hai số thập phân đó.

2. Quy tắc Chia Số Thập Phân

a) Chia Số Thập Phân Cho Số Tự Nhiên

Muốn chia số thập phân cho số tự nhiên, ta thực hiện phép chia tương tự như chia số tự nhiên cho số tự nhiên. Ta đặt dấu phẩy vào thương ở vị trí tương ứng với vị trí của dấu phẩy trong số bị chia.

b) Chia Số Thập Phân Cho Số Thập Phân

Muốn chia một số cho một số thập phân, ta làm như sau:

• Đếm số chữ số ở phần thập phân của số chia.
• Chuyển dấu phẩy của cả số bị chia và số chia sang phải (hoặc sang trái) tương ứng với số chữ số đã đếm ở số chia.
• Thực hiện phép chia như chia số tự nhiên cho số tự nhiên.

Hướng Dẫn Giải Chi Tiết

Chúng ta sẽ lần lượt giải quyết từng phép tính:

a) 12,45 x 3,2

Đây là phép nhân hai số thập phân.

• Thừa số thứ nhất: 12,45 (có 2 chữ số ở phần thập phân).
• Thừa số thứ hai: 3,2 (có 1 chữ số ở phần thập phân).

Thực hiện phép nhân như nhân các số tự nhiên:

  1245
x   32
------
  2490  (1245 x 2)
3735   (1245 x 3, dịch sang trái 1 vị trí)
------
39840

Tổng số chữ số ở phần thập phân của hai thừa số là: 2 + 1 = 3 chữ số.
Do đó, ta cần đặt dấu phẩy sao cho tích có 3 chữ số ở phần thập phân.
Kết quả: 39,840. Số 0 tận cùng bên phải phần thập phân có thể bỏ đi.

12,45 \times 3,2 = 39,84

• Mẹo kiểm tra: Làm tròn số: 12,45 làm tròn thành 12 và 3,2 làm tròn thành 3. 12 x 3 = 36. Kết quả 39,84 gần với 36, nên có thể tạm yên tâm về độ chính xác.
• Lỗi hay gặp: Đặt sai dấu phẩy ở kết quả. Nhớ cộng số chữ số thập phân của cả hai số hạng để xác định số chữ số thập phân của tích.

b) 7,84 : 3,2

Đây là phép chia số thập phân cho số thập phân.

• Số bị chia: 7,84 (có 2 chữ số ở phần thập phân).
• Số chia: 3,2 (có 1 chữ số ở phần thập phân).

Để chuyển số chia về số tự nhiên, ta chuyển dấu phẩy của cả số bị chia và số chia sang phải 1 vị trí (vì số chia có 1 chữ số thập phân).
Số bị chia mới: 78,4
Số chia mới: 32

Thực hiện phép chia 78,4 cho 32:

78,4 | 32
-64  |----
---  | 2,45
144
-128
----
 160
 -160
 ----
    0

Ta thực hiện phép chia như chia số tự nhiên. Khi hạ chữ số 4 (hàng phần mười) của số bị chia xuống, ta đặt dấu phẩy vào thương.
Kết quả: 2,45.

7,84 : 3,2 = 2,45

• Mẹo kiểm tra: Làm tròn: 7,84 làm tròn thành 8, 3,2 làm tròn thành 3. 8 : 3 khoảng 2,66. Kết quả 2,45 khá gần với ước lượng này.
• Lỗi hay gặp: Quên chuyển dấu phẩy ở số bị chia khi đã chuyển ở số chia, hoặc chuyển sai số vị trí.

c) 4,08 : 1,2

Đây cũng là phép chia số thập phân cho số thập phân.

• Số bị chia: 4,08 (có 2 chữ số ở phần thập phân).
• Số chia: 1,2 (có 1 chữ số ở phần thập phân).

Chuyển dấu phẩy của cả số bị chia và số chia sang phải 1 vị trí.
Số bị chia mới: 40,8
Số chia mới: 12

Thực hiện phép chia 40,8 cho 12:

40,8 | 12
-36  |----
---  | 3,4
 48
 -48
 ---
   0

Tương tự, khi hạ chữ số 8 xuống, ta đặt dấu phẩy vào thương.
Kết quả: 3,4.

4,08 : 1,2 = 3,4

• Mẹo kiểm tra: Làm tròn: 4,08 làm tròn thành 4, 1,2 làm tròn thành 1. 4 : 1 = 4. Kết quả 3,4 gần với 4.
• Lỗi hay gặp: Sai sót trong quá trình thực hiện phép chia số tự nhiên hoặc quên đặt dấu phẩy đúng chỗ.

d) 0,48 : 0,12

Đây là phép chia số thập phân cho số thập phân.

• Số bị chia: 0,48 (có 2 chữ số ở phần thập phân).
• Số chia: 0,12 (có 2 chữ số ở phần thập phân).

Ta chuyển dấu phẩy của cả số bị chia và số chia sang phải 2 vị trí (vì cả hai đều có 2 chữ số thập phân).
Số bị chia mới: 48
Số chia mới: 12

Thực hiện phép chia 48 cho 12:

48 | 12
---|---
48 | 4
-- |
 0

Kết quả: 4.

0,48 : 0,12 = 4

• Mẹo kiểm tra: Nhận thấy 0,48 gấp 4 lần 0,12.
• Lỗi hay gặp: Nhầm lẫn khi đếm chữ số thập phân ở cả hai số hoặc thực hiện phép chia cơ bản sai.

Đáp Án/Kết Quả

Tổng kết các kết quả của từng phép tính:
a) 12,45 \times 3,2 = 39,84
b) 7,84 : 3,2 = 2,45
c) 4,08 : 1,2 = 3,4
d) 0,48 : 0,12 = 4

Qua bài tập này, các em đã ôn lại và thực hành thành thạo các phép nhân và chia số thập phân, là những kỹ năng nền tảng quan trọng trong chương trình Toán lớp 6. Hãy tiếp tục luyện tập để nâng cao khả năng của mình nhé!

Ngày chỉnh sửa nội dung mới nhất January 6, 2026 by Thầy Đông