Toán Lớp 5 Trang 99 Kết Nối Tri Thức | Giải Bài Tập Hình Thang
Trong chương trình Toán lớp 5, việc nắm vững các khái niệm hình học cơ bản là vô cùng quan trọng. Bài học về hình thang và diện tích hình thang trên trang 99 của sách Kết nối tri thức không chỉ cung cấp kiến thức lý thuyết mà còn đi kèm với các bài tập thực hành giúp học sinh củng cố và vận dụng. Bài viết này sẽ cung cấp lời giải chi tiết, dễ hiểu cho các bài tập này, giúp các em học sinh lớp 5 ôn tập hiệu quả.
Đề Bài Toán Lớp 5 Trang 99 Kết Nối Tri Thức
Nội dung bài tập trang 99, sách Toán lớp 5, tập 1 (Bộ sách Kết nối tri thức) tập trung vào nhận biết hình thang trong thực tế và kiểm tra các tính chất cơ bản của hình thang.
Bài 1: Nhận biết Hình Thang
Đề bài: Trong các hình dưới đây, hình nào là hình thang?
Dưới đây là hình ảnh minh họa các hình từ đề bài gốc (tập hợp A, B, C, D, E, F).
Lời giải:
Hình thang là tứ giác có hai cạnh đáy song song với nhau. Dựa vào định nghĩa này, ta xác định được các hình là hình thang như sau:
Hình thang là: A, C, E.
Bài 2: Hình Ảnh Thực Tế Có Dạng Hình Thang
Đề bài: Dưới đây là một số hình ảnh thực tế có dạng hình thang. Em hãy tìm thêm một số hình ảnh thực tế có dạng hình thang.
Hình ảnh minh họa các hình ảnh thực tế có dạng hình thang (cầu, cửa sổ, bàn…).
Lời giải:
Trong cuộc sống xung quanh chúng ta có rất nhiều vật thể mang hình dạng của hình thang. Dưới đây là một số ví dụ khác:
- Mặt bàn học hoặc mặt bàn ăn hình thang.
- Cửa sổ hoặc cánh cửa có hình dạng hình thang.
- Các bậc cầu thang.
- Một số loại mái nhà.
- Gương chiếu hậu trên xe máy hoặc ô tô.
Bài 3: Hình Thang Vuông
Đề bài:
a) Hình thang vuông là gì?
b) Sử dụng ê ke để kiểm tra xem mỗi hình thang bên có phải là hình thang vuông hay không.
Dưới đây là hình ảnh minh họa các hình thang từ đề bài gốc.
Lời giải:
a) Định nghĩa hình thang vuông:
Hình thang vuông là hình thang có hai góc vuông. Hai góc vuông này luôn nằm kề một cạnh bên, và cạnh bên này vuông góc với cả hai đáy.
b) Kiểm tra hình thang vuông:
Quan sát các hình thang được cung cấp trong đề bài, ta sử dụng ê ke để kiểm tra các góc.
- Đối với hình thang được đánh dấu trong đề bài: Dùng ê ke đặt vào các góc của hình thang. Nếu không có góc nào của hình thang trùng với góc vuông của ê ke, thì hình thang đó không phải là hình thang vuông.
- Kết luận cho hình trong đề bài: Hình thang trên không phải là hình thang vuông vì không có góc vuông nào.
Phân Tích Yêu Cầu Bài Tập
Các bài tập trên trang 99, sách Toán lớp 5, chủ yếu xoay quanh việc nhận diện hình thang và một dạng đặc biệt của hình thang là hình thang vuông. Mục tiêu của các bài tập này là:
- Nhận biết hình thang: Giúp học sinh phân biệt hình thang với các hình tứ giác khác dựa trên đặc điểm hai cạnh đáy song song.
- Liên hệ hình học với thực tế: Khuyến khích học sinh quan sát và nhận ra các hình học quen thuộc trong đời sống hàng ngày, từ đó thấy được tính ứng dụng của Toán học.
- Hiểu định nghĩa hình thang vuông: Làm rõ khái niệm hình thang vuông, một trường hợp đặc biệt của hình thang, có hai góc vuông.
- Vận dụng công cụ đo góc: Rèn luyện kỹ năng sử dụng ê ke để kiểm tra tính vuông góc, từ đó xác định hình thang vuông.
Kiến Thức/Nền Tảng Cần Dùng
Để hoàn thành tốt các bài tập này, học sinh cần nắm vững các kiến thức sau:
Tứ giác: Hình có 4 cạnh và 4 góc.
Hai đường thẳng song song: Hai đường thẳng không bao giờ cắt nhau khi kéo dài về hai phía. Trong hình thang, hai đáy là hai đường thẳng song song.
Định nghĩa Hình thang: Hình thang là tứ giác có hai cạnh đối diện song song. Hai cạnh song song này được gọi là hai đáy (đáy lớn và đáy bé), hai cạnh còn lại gọi là hai cạnh bên.
- Ký hiệu: Nếu ta có tứ giác ABCD với AB // CD, thì ABCD là hình thang. AB và CD là hai đáy, AD và BC là hai cạnh bên.
Định nghĩa Hình thang vuông: Hình thang vuông là hình thang có một cạnh bên vuông góc với hai đáy. Điều này đồng nghĩa với việc hình thang vuông có hai góc vuông.
- Ký hiệu: Nếu ABCD là hình thang có AB // CD và AD $perp$ AB (tức là $angle$A = $angle$D = 90^\circ), thì ABCD là hình thang vuông. Cạnh AD là cạnh bên vuông góc với hai đáy.
Sử dụng Ê ke: Ê ke là dụng cụ hình học có sẵn góc vuông (90^\circ) để kiểm tra tính vuông góc của các cạnh hoặc các đường thẳng.
Hướng Dẫn Giải Chi Tiết
Chúng ta sẽ đi vào giải chi tiết từng bài tập.
Bài 1: Nhận biết Hình Thang
Để xác định hình nào là hình thang, ta cần xem xét các cặp cạnh của mỗi tứ giác xem có cặp nào song song với nhau hay không.
- Hình A: Có một cặp cạnh song song. Vậy đây là hình thang.
- Hình B: Không có cặp cạnh nào song song. Vậy đây không phải hình thang.
- Hình C: Có một cặp cạnh song song. Vậy đây là hình thang.
- Hình D: Không có cặp cạnh nào song song. Vậy đây không phải hình thang.
- Hình E: Có một cặp cạnh song song. Vậy đây là hình thang.
- Hình F: Không có cặp cạnh nào song song. Vậy đây không phải hình thang.
Mẹo kiểm tra: Hãy thử kéo dài các cạnh của mỗi hình. Nếu có một cặp cạnh mà khi kéo dài chúng vẫn không cắt nhau, thì cặp cạnh đó song song và hình đó là hình thang (với cặp cạnh song song đó là hai đáy).
Lỗi hay gặp: Học sinh có thể nhầm lẫn các hình có cạnh đối diện bằng nhau là hình thang, hoặc bỏ sót việc kiểm tra tính song song của hai đáy.
Bài 2: Hình Ảnh Thực Tế Có Dạng Hình Thang
Bài tập này đòi hỏi khả năng quan sát và liên tưởng. Hãy nhìn quanh không gian sống của bạn, bạn có thể bắt gặp hình thang ở rất nhiều nơi.
Cách tìm thêm:
- Quan sát các đồ vật trong nhà: bàn ghế, cửa ra vào, cửa sổ, khung ảnh.
- Quan sát các công trình kiến trúc: mái nhà, bậc cầu thang, cổng chào.
- Quan sát các phương tiện giao thông: cánh cửa xe buýt, kính chắn gió ô tô.
Mẹo kiểm tra: Khi nhìn một vật thể, hãy thử tưởng tượng xem liệu nó có hai cạnh song song hay không. Nếu có, đó có thể là một hình thang.
Lỗi hay gặp: Đôi khi học sinh chỉ nhìn thấy một cạnh của vật thể mà không hình dung ra toàn bộ hình dạng, dẫn đến việc nhận định sai.
Bài 3: Hình Thang Vuông
a) Hình thang vuông là gì?
Như đã định nghĩa ở phần kiến thức nền tảng, hình thang vuông là một trường hợp đặc biệt của hình thang. Nó là hình thang có hai góc vuông. Hai góc vuông này luôn nằm ở hai đầu của một cạnh bên, và cạnh bên đó vuông góc với cả hai đáy.
b) Sử dụng ê ke để kiểm tra:
Để xác định một hình thang có phải là hình thang vuông hay không, ta cần dùng ê ke để kiểm tra xem nó có góc vuông nào không.
Các bước thực hiện:
- Chọn một hình thang bất kỳ.
- Đặt cạnh góc vuông của ê ke trùng với một cạnh của hình thang.
- Kiểm tra xem cạnh còn lại của hình thang có trùng với cạnh còn lại của góc vuông ê ke hay không.
- Lặp lại bước này với tất cả các góc của hình thang.
Kết quả kiểm tra cho hình trong đề bài: Sau khi sử dụng ê ke để kiểm tra, ta thấy rằng không có góc nào trong hình thang này là góc vuông (tức là không có góc nào bằng 90^\circ). Do đó, hình thang này không phải là hình thang vuông.
Mẹo kiểm tra: Khi sử dụng ê ke, hãy chắc chắn rằng bạn đã đặt nó thật chính xác vào đỉnh góc và hai cạnh của hình thang.
Lỗi hay gặp: Học sinh có thể dùng mắt để ước lượng góc thay vì dùng ê ke, dẫn đến sai sót trong việc xác định góc vuông.
Đáp Án/Kết Quả
- Bài 1: Các hình là hình thang là A, C, E.
- Bài 2: Các ví dụ thêm về hình ảnh thực tế có dạng hình thang bao gồm mặt bàn, cửa sổ, bậc cầu thang, mái nhà, kính chắn gió xe,…
- Bài 3:
- a) Hình thang vuông là hình thang có hai góc vuông.
- b) Hình thang được cho trong đề bài không phải là hình thang vuông vì không có góc nào bằng 90^\circ.
Những bài tập này giúp học sinh lớp 5 làm quen với hình thang, một hình học cơ bản và quan trọng, chuẩn bị cho các kiến thức nâng cao hơn về diện tích và chu vi của hình thang trong các bài học tiếp theo.
Ngày chỉnh sửa nội dung mới nhất January 9, 2026 by Thầy Đông
Thầy Đông – Giảng viên Đại học Công nghiệp Hà Nội, giáo viên luyện thi THPT
Thầy Đông bắt đầu sự nghiệp tại một trường THPT ở quê nhà, sau đó trúng tuyển giảng viên Đại học Công nghiệp Hà Nội nhờ chuyên môn vững và kinh nghiệm giảng dạy thực tế. Với nhiều năm đồng hành cùng học sinh, thầy được biết đến bởi phong cách giảng dạy rõ ràng, dễ hiểu và gần gũi. Hiện thầy giảng dạy tại dehocsinhgioi, tiếp tục truyền cảm hứng học tập cho học sinh cấp 3 thông qua các bài giảng súc tích, thực tiễn và giàu nhiệt huyết.
